...

...

Zawada koło Łęczycy.
Zbudowany:  1820 r.
Wiatrak został ustawiony na obecnym miejscu w roku 1900. Przywieziony został z Kwiatkówka pod Łęczycą,  gdzie stał już – według przekazów – 80 lat. Wiatrak ten czynny był do 1957 r. W styczniu 2007 r. wpisany został do rejestru zabytków nieruchomych województwa łódzkiego.
Wiatrak w Zawadzie reprezentuje szczytowy etap rozwoju wyposażenia koźlaka. Pierwsze wiatraki tego typu posiadały jedynie mlewniki kamienne i proste urządzenia odsiewające. Wiatrak w Zawadzie posiada, oprócz złożenia kamieni młyńskich, mlewnik walcowy (zainstalowany w 1937 r.), a także dość zaawansowane technicznie urządzenia czyszczące i odsiewające w postaci wialni, łuszczarki oraz zespołu współpracujących ze sobą odsiewaczy graniastych. Podkreślić należy, że mimo licznych modernizacji wiatraka, obiekt zachował swój pierwotny charakter, tzn. zawsze siłę napędową maszyn młyńskich stanowił wiatr. Kolejne etapy zmian w wyposażeniu są dość czytelne, a zachowane do dziś ślady nawarstwień (choćby relikty drugiego koła palecznego) pozwalają z dużą dozą prawdopodobieństwa prześledzić proces unowocześniania młyna. Wiatrak w Zawadzie zakończył pracę w 1957 r. Od tej daty do dnia dzisiejszego wiatrak przetrwał w niezmienionym kształcie, stając się tym samym jednym z najlepiej zachowanych in situ wiatraków w województwie łódzkim. W 1999 r. Zakład Architektury i Planowania Wsi Politechniki Łódzkiej (grupa studentów pod kierunkiem mgr inż. arch. Tomasza Olejniczaka) wykonał szczegółową inwentaryzację architektoniczno – budowlaną obiektu.